Voor de meeste zzp’ers met een inkomen boven het minimumloon en een redelijke gezondheid biedt een private AOV meer bescherming dan de verplichte BAZ. Een private AOV keert eerder uit, sluit beter aan op het werkelijke inkomen en beoordeelt of het eigen beroep nog kan worden uitgevoerd. De BAZ biedt vooral een vangnet voor ondernemers die geen private AOV kunnen afsluiten of rond het minimumloon verdienen.
Wat biedt de verplichte BAZ?
De BAZ is een publieke basisverzekering voor arbeidsongeschiktheid die door het UWV wordt uitgevoerd. Vanaf 2030 betalen zzp’ers die geen alternatief regelen, automatisch premie. De premie bedraagt 5,4 procent van de winst uit onderneming, met een maximum van ongeveer €171 bruto per maand. De uitkering bedraagt maximaal 70 procent van de winst in het jaar vóór uitval, maar nooit meer dan het wettelijk minimumloon. In 2026 komt dat neer op ongeveer €1.700 netto per maand.
Voor ondernemers met een hoger inkomen dekt de BAZ daardoor slechts een deel van het inkomensverlies. De wachttijd bedraagt twee jaar. Tijdens die eerste 24 maanden wordt geen uitkering verstrekt. Daarna volgt alleen een uitkering als iemand met algemeen geaccepteerde arbeid niet meer minimaal het minimumloon kan verdienen.
Een belangrijk voordeel van de BAZ is dat er geen medische keuring plaatsvindt. Iedereen wordt geaccepteerd, ongeacht de gezondheidsgeschiedenis.
Wat biedt een private AOV?
Een private AOV wordt afgesloten bij een verzekeraar naar keuze. De ondernemer bepaalt zelf de wachttijd, de hoogte van de dekking en de looptijd van de verzekering. De premie is fiscaal aftrekbaar als uitgave voor inkomensvoorziening.
Er zijn drie belangrijke verschillen met de BAZ:
- De wachttijd is zelf te kiezen, van één maand tot twee jaar.
- De dekking kan oplopen tot ongeveer 80 procent van het werkelijke inkomen.
- De beoordeling vindt bij veel verzekeringen plaats op basis van het eigen beroep.
Daardoor kan een ondernemer al na enkele maanden een uitkering ontvangen wanneer het eigen werk niet meer kan worden uitgevoerd.
Bij een jaarinkomen van €60.000 sluit de uitkering doorgaans beter aan op het werkelijke inkomensniveau dan bij de BAZ.
Vier scenario’s: BAZ of private AOV?
Een vergelijking tussen beide regelingen is vooral zinvol wanneer de persoonlijke situatie wordt meegenomen.
Je bent 35 jaar, gezond en verdient €50.000 per jaar
Bij een winst van €50.000 betaal je de maximale BAZ-premie van ongeveer €171 per maand. Voor een vergelijkbaar bedrag kan een private AOV vaak een hogere uitkering bieden met een kortere wachttijd en een beoordeling op eigen beroep. In deze situatie biedt een private AOV meestal meer bescherming.
Je bent 52 jaar, werkt in de bouw en hebt rugklachten als medisch verleden
Een verzekeraar kan rugklachten uitsluiten of een hogere premie rekenen. Omdat de BAZ geen medische keuring kent, blijft deelname altijd mogelijk. Wanneer bestaande klachten het grootste risico vormen, kan de BAZ een logische keuze zijn.
Je verdient structureel rond het minimumloon
Bij een inkomen rond het minimumloon is het verschil in uitkering tussen beide oplossingen beperkt. De BAZ kan dan een groot deel van het inkomensverlies opvangen. De meerwaarde van een private AOV is in deze situatie kleiner.
Je bent 40 jaar, gezond en wilt lage maandlasten
Een private AOV met een wachttijd van zes of twaalf maanden kan goedkoper uitvallen dan de maximale BAZ-premie. Ondernemers met voldoende reserves kunnen zo langdurige arbeidsongeschiktheid afdekken tegen lagere maandlasten.
Wat de BAZ niet dekt en waarom dat belangrijk is
De wachttijd van twee jaar is voor veel zelfstandigen een belangrijk aandachtspunt. Veel vormen van arbeidsongeschiktheid duren korter dan twee jaar. Denk aan een burn-out, een gebroken been of een hersenschudding. In die situaties ontstaat wel inkomensverlies, maar volgt vanuit de BAZ geen uitkering.
Ook gedeeltelijke arbeidsongeschiktheid kent beperkingen. Wanneer iemand nog gedeeltelijk kan werken, kan dat gevolgen hebben voor het recht op een uitkering. Een private AOV biedt vaak eerder een gedeeltelijke uitkering.
Daarnaast ontstaat bij hogere inkomens een groter verschil tussen het werkelijke inkomen en de maximale uitkering vanuit de BAZ. Daardoor blijft een aanzienlijk deel van het inkomensverlies voor eigen rekening.
Kan ik de BAZ combineren met een aanvullende verzekering?
Ja. Het is mogelijk om naast de BAZ een aanvullende private verzekering af te sluiten voor het inkomensdeel boven de publieke uitkering. Voor die aanvullende verzekering geldt doorgaans wel een medische beoordeling. Voor veel gezonde zzp’ers is een volledige private AOV met gebruik van de opt-out eenvoudiger. Er is dan sprake van één polis, één premie en één uitvoerende partij.
Veelgestelde vragen
Is de BAZ altijd slechter dan een private AOV?
Nee. Voor ondernemers die vanwege hun gezondheid geen private verzekering kunnen afsluiten, vormt de BAZ een toegankelijk vangnet. Ook bij inkomens rond het minimumloon kan de meerwaarde van een private AOV beperkt zijn.
Wat als ik nu een private AOV afsluit en later alsnog naar de BAZ wil?
Volgens de huidige plannen blijft overstappen mogelijk via een jaarlijks overstapmoment. Wie overstapt, kan daarbij wel het overgangsrecht verliezen. De voorwaarden voor een latere private verzekering zijn dan niet automatisch gelijk.
Dekt de BAZ ook burn-out en psychische klachten?
De oorzaak van arbeidsongeschiktheid speelt geen rol. De wachttijd van twee jaar maakt echter dat veel ondernemers bij een tijdelijke uitval geen uitkering ontvangen.
Is een private AOV altijd duurder dan de BAZ?
Nee. De premie hangt af van leeftijd, beroep en gekozen voorwaarden. Voor jonge en gezonde ondernemers kan een private AOV met een langere wachttijd juist goedkoper uitvallen.
Conclusie: voor de meeste zzp’ers biedt een private AOV meer dekking
De BAZ is bedoeld als basisvoorziening en vormt voor bepaalde groepen een belangrijk vangnet. Vooral ondernemers die door hun gezondheid geen private verzekering kunnen afsluiten, profiteren van de acceptatie zonder medische keuring.
Voor veel zzp’ers met een inkomen boven het minimumloon en een redelijke gezondheid biedt een private AOV meer voordelen. De uitkering start eerder, sluit beter aan op het inkomen en is vaak gebaseerd op het eigen beroep.
Wie vóór de peildatum beschikt over een kwalificerende private AOV valt volgens de huidige plannen onder het overgangsrecht. Daardoor blijft meer keuzevrijheid bestaan.
